ПЕШВОИ МИЛЛАТ, ИСТИҚЛОЛ ВА МАОРИФ – СЕ МЕҲВАРИ ТАҲКИМИ ДАВЛАТДОРИИ НАВИНИ ТОҶИКИСТОН

Истиқлоли давлатӣ дар таърихи навини миллати тоҷик яке аз бузургтарин рӯйдодҳои сарнавиштсоз ба шумор меравад. Зеро, соҳибистиқлолӣ на танҳо мақоми сиёсию ҳуқуқии Тоҷикистонро тағйир дод, балки барои эҳёи давлатдории миллӣ, таҳкими худшиносӣ ва ҳувияти шаҳрвандӣ, ҳифзи арзишҳои миллӣ ва муайян намудани роҳи мустақили рушди ҷомеа заминаи устувор фароҳам овард.

Соҳибистиқлол гардидани Ҷумҳурии Тоҷикистон барои миллати тоҷик имкони таърихии эҳёи ҳамаҷонибаи давлатдории миллӣ ва интихоби роҳи мустақили рушдро фароҳам овард. Аммо, солҳои нахустини истиқлол барои кишвар давраи ниҳоят мураккаб буданд. Бӯҳрони сиёсӣ, ҷанги шаҳрвандӣ, мушкилоти иқтисодӣ ва иҷтимоӣ ба тамоми соҳаҳои ҳаёти ҷомеа таъсири ҷиддӣ расониданд. Низоми маориф низ дар ҳолати нигаронкунанда қарор дошт. Дар баъзе минтақаҳо фаъолияти муассисаҳои таълимӣ душвор гардида, як қисми биноҳои таълимӣ ба таъмиру навсозӣ ниёз доштанд, норасоии омӯзгорони соҳибихтисос эҳсос мешуд ва имкониятҳои таълимӣ маҳдуд буданд.
Ҳар як ҷавоне, ки соҳиби касби замонавӣ мегардад, на танҳо барои худ имкони зиндагии шоиста фароҳам меорад, балки ба рушди иқтисоди миллӣ низ саҳм мегузорад. Дар ин замина рушди таҳсилоти касбӣ ва омодасозии мутахассисон бояд бо талаботи воқеии бозори меҳнат бештар ҳамоҳанг бошад. Ҷомеаи муосир ба мутахассисоне ниёз дорад, ки ҳам донишҳои назариявӣ ва ҳам малакаҳои амалии заруриро дошта бошанд. Аз ин рӯ, сиёсати маориф ва сиёсати кадрӣ бояд дар доираи як ҳадафи умумӣ рушди сармояи инсонӣ амал намоянд. Сармоягузорӣ ба дониш, касбомӯзӣ ва қобилияти эҷодии инсон дар асл сармоягузорӣ ба ояндаи давлат мебошад.
Дар баробари маориф илм низ ҳамчун неруи стратегии истиқлол аҳамияти рӯзафзун пайдо мекунад. Агар маориф донишро ба насли нав интиқол диҳад, илм дониши нав тавлид мекунад. Аз ин рӯ, рушди маориф ва илм бояд ҳамчун ду ҷузъи ба ҳам пайвастаи сиёсати рушди миллӣ арзёбӣ шаванд. Давлати муосир наметавонад танҳо истеъмолкунандаи технология бошад. Барои таҳкими истиқлоли зеҳнӣ ва технологӣ кишвар бояд иқтидори илмии худро тақвият диҳад, муҳаққиқони ҷавонро дастгирӣ намояд, робитаи илмро бо истеҳсолот мустаҳкам кунад ва натиҷаҳои таҳқиқоти илмиро дар рушди иқтисоди миллӣ бештар истифода барад. Таваҷҷуҳ ба илмҳои дақиқ, табиӣ ва техникӣ, технологияҳои муосир, навоварӣ ва таҳқиқоти амалии дорои аҳамияти иқтисодӣ низ аз талаботи муҳими замони муосир мебошад.
Дар ташаккул ва татбиқи сиёсати давлатӣ дар давраи соҳибистиқлолӣ нақши Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ-Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон муҳим мебошад. Дар шароити ниҳоят мураккаби солҳои аввали истиқлол масъалаи асосӣ ҳифзи давлат, барқарор намудани сулҳу субот, таҳкими ваҳдати миллӣ ва фароҳам овардани заминаҳои рушди иқтисодиву иҷтимоӣ буд. Бо гузашти вақт вазифаҳои давлат ба самти рушди устувор, навсозии иқтисод, беҳтар намудани сатҳи зиндагии мардум, рушди маорифу илм ва таҳкими мақоми Тоҷикистон дар арсаи байналмилалӣ равона гардиданд.
35 соли истиқлол ҳамзамон давраи ташаккули насли нави тоҷикон мебошад. Миллионҳо кӯдаку ҷавон дар давраи соҳибистиқлолӣ ба воя расидаанд. Барои қисми зиёди онҳо Тоҷикистон ҳамчун давлати мустақил ва соҳибихтиёр воқеияти табиии зиндагӣ мебошад. Ин насл масъулияти махсус дорад, зеро маҳз онҳо дар даҳсолаҳои минбаъда рушди кишварро таъмин хоҳанд кард. Агар ин насл соҳиби дониш, касб, ҷаҳонбинии васеъ ва ҳисси баланди масъулияти миллӣ бошад, истиқлол низ нерумандтар мегардад.
Аз ин рӯ, вазифаи имрӯза танҳо ба насли ҷавон гуфтани «Ватанро дӯст дор» нест. Мо бояд барои ҷавонон чунин шароит фароҳам оварем, ки муҳаббат ба Ватан на танҳо дар сухан, балки дар донишомӯзӣ, касбомӯзӣ, меҳнати созанда, риояи қонун, эҳтироми арзишҳои миллӣ ва масъулияти шаҳрвандӣ ифода ёбад. Ҷавони соҳибмаърифат, соҳибкасб ва худшинос беҳтарин сармояи ояндаи давлат аст. Ватандӯстӣ дар замони муосир танҳо эҳсоси самимӣ нест; он ҳамчунин масъулият барои дониш омӯхтан, касб гирифтан, меҳнат кардан, қонунро эҳтиром намудан ва барои ободии кишвар саҳм гузоштан мебошад.
Дар остонаи 35-солагии Истиқлоли давлатӣ масъалаи худшиносии миллӣ низ аҳамияти бештар пайдо мекунад. Насли ҷавон бояд бидонад, ки истиқлол дар кадом шароит ба даст омад, давлат дар кадом марҳалаҳои душвор ташаккул ёфт, сулҳу субот чӣ арзише дорад ва барои ҳифзи дастовардҳои миллӣ чӣ масъулият бар дӯши ҳар шаҳрванд қарор дорад. Таърих барои насли ҷавон набояд танҳо маҷмӯи санаҳо ва воқеаҳо бошад. Таърих бояд мактаби сабақ, худшиносӣ, масъулият ва эҳтиром ба давлату миллат бошад.
Имрӯз, вақте ки Тоҷикистон ба ҷашни 35-солагии Истиқлоли давлатӣ омодагӣ мегирад, зарур аст, ки ба ин сана танҳо аз нуқтаи назари таҷлили ҷашнӣ назар накунем. Ҷашн бояд ҳамзамон фурсати андеша дар бораи гузашта, масъулият дар назди имрӯз ва вазифа дар назди оянда бошад. Мо ҷавонон бояд аз дастовардҳои даврони истиқлол ифтихор намоем, аммо бо қаноатмандӣ маҳдуд нашавем. Ҳар як дастоварди имрӯз бояд ба оғози ҳадафи нав табдил ёбад.
35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон, пеш аз ҳама, ҷашни давлатдории миллӣ, сулҳу ваҳдат, худшиносӣ ва масъулияти таърихии мо дар назди наслҳои оянда мебошад. Ин сана моро водор месозад, ки истиқлолро ҳамчун арзиши муқаддас ҳифз намоем, маорифро ҳамчун неруи созандаи давлат боз ҳам рушд диҳем, илмро ба муҳаррики пешрафт табдил диҳем ва барои ташаккули ҷомеаи донишмеҳвар, қонунмеҳвар ва созанда талош намоем.
Ин аст рисолати таърихии мо дар остонаи 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва ин аст роҳи боэътимоди таҳкими давлатдории миллӣ барои даҳсолаҳои минбаъда. 35 сол нишон дод, ки истиқлол танҳо як сана нест. Истиқлол масъулият аст. Масъулият дар назди таърих, дар назди аҷдодон ва дар назди наслҳои оянда. Вазифаи ҳар яки мо ин аст: Истиқлолияти азизамонро мисли гавҳараки чашм ҳифз кунем ва Тоҷикистони соҳибистиқлоламонро зеботар, ободтар ва пешрафтатар созем. Зиндабош Истиқлол! Зиндабош Тоҷикистони азиз!

Муродзода Фарҳод Ғайрат
лейтенанти калони милитсия